Hôm nay,  

The Stringer – Câu Chuyện Tên Tấm Hình Đi Lạc

05/12/202500:00:00(Xem: 464)
The Stringer
The Stringer là phim tài liệu do đạo diễn Bảo Nguyễn thực hiện, được Netflix phát hành toàn cầu vào cuối tuần Lễ Tạ Ơn. Phim dài gần hai giờ, do VII Foundation phối hợp sản xuất, ghi nhận lời kể của các ký giả và chuyên viên hình ảnh liên quan đến bức ảnh “Em Bé Napalm” chụp tại Trảng Bàng năm 1972.
***

Một cuốn phim tài liệu trên Netflix vừa gợi dậy lớp bụi ký ức phủ lên một trong những hình ảnh ám ảnh nhất của cuộc chiến Việt Nam: cô bé trần truồng chạy khóc giữa lằn lửa napalm, bức ảnh từng đoạt giải Pulitzer và được xem như lời chứng về nỗi đau của cả một thế hệ.

Từ nhiều thập niên, thế giới quen đọc dòng chữ ghi công Nick Út, phóng viên ảnh của AP. The Stringer lại nói một câu khác: rằng người bấm máy thật sự hôm ấy trên con đường ở Trảng Bàng là Nguyễn Thành Nghệ, một cộng tác viên ít tên tuổi, người đứng lẫn trong khói lửa và tin rằng mình đã ghi được “tấm hình của đời mình” rồi lặng lẽ rời khỏi nghề.

Câu chuyện mở ra bằng tiếng thở dài của người đã gần tám mươi: Carl Robinson, người từng biên tập ảnh cho AP giữa những năm tháng chiến tranh. Ông kể rằng hôm ấy, khi nhìn hai cuộn phim gửi về, ông thấy rõ tấm ảnh định làm chấn động thế giới được đánh dấu là của một cộng tác viên. Ông đã viết tên Nghệ. Rồi người chỉ huy bảo ông sửa lại: Nick Út.

Một chữ viết khác đi, và nửa thế kỷ rẽ sang hướng khác. Robinson mang theo điều ấy suốt đời, như một món nợ không làm sao gỡ được.

Tìm lại người đứng sau ống kính

Nghệ không còn giữ bản in AP từng trao ông làm kỷ niệm; vợ ông đã xé đi trong một cơn tức giận khi biết chồng mình không được ghi công. Ông bỏ nghề, sang Mỹ năm 1975, làm trong phòng tráng phim ở Burbank, sống cuộc đời yên lặng của người tị nạn, với chỉ một vali cho quá khứ.

Cho đến khi trên mạng xã hội, một nữ ký giả Sài Gòn – Lê Vân – tìm lại ông bằng cách đăng tấm ảnh chụp ông đứng bên quốc lộ Trảng Bàng năm ấy, chỉ vậy thôi, câu chuyện tưởng đã rơi xuống đáy ký ức lại trồi lên, chạm vào mạch nhức nhối của một nghề luôn đứng giữa sự thật và bóng mờ.

Rồi ngày họ gặp nhau trong bệnh viện ở California: Robinson đặt tay lên tay Nghệ, nói điều ông muốn nói từ năm 1972. “Chúng tôi đã lấy mất tên anh. Tôi xin lỗi. Anh là bằng chứng của tôi, còn tôi là bằng chứng của anh.”

Một tấm hình có thể vượt qua chiến tuyến, chính phủ, thời cuộc – nhưng đôi khi nó không vượt qua nổi một dòng ghi chú.

Phim dùng mô hình 3D tái dựng vị trí từng người trên mặt đường nóng bỏng ngày hôm ấy. Hình ảnh và thước phim từ ITN, NBC và cả AP cho thấy: mười lăm giây sau lúc bấm máy, Nick Út đứng cách hơn hai trăm năm mươi feet. Muốn đứng đúng vị trí để chụp bức ảnh ấy, ông phải vượt quãng đường không tưởng trong vài phút.

Tuy vậy, dữ kiện chỉ nói được đến đó. Còn ai nắm sự thật cuối cùng, có lẽ chỉ có người đứng giữa lằn bom năm ấy – và chính ký ức của họ.

Những tiếng nói còn lại

AP vẫn giữ nguyên phần ghi công cho Nick Út vì cho rằng không đủ chứng cứ để xoá đi điều đã đứng vững nửa thế kỷ. World Press Photo thì tạm gác lại việc ghi danh, nhưng giải thưởng năm 1973 vẫn được giữ.

Kim Phúc – cô bé trong tấm hình – không tham dự phim, chỉ nói rằng gia đình kể với cô như thế. Còn bản thân cô không nhớ gì ngoài lửa và tiếng khóc trẻ con.

Đạo diễn Bảo Nguyễn, con của một gia đình vượt biển, nói ông làm phim này vì nghĩ đến những người cầm máy ở Gaza, Ukraine, hay bất cứ nơi chiến sự nào: “Nhiều người sống sót chỉ để lo cho gia đình, rồi im lặng vì nghĩ tiếng nói của mình không đáng kể. Tôi muốn họ thấy rằng câu chuyện họ mang theo trong lòng cũng là một phần của lịch sử.”

Phim khép lại với lời của Nghệ, ngồi ngoài hiên ăn cùng con gái: “Tấm hình đó là tôi chụp. Giờ tôi đã có tiếng nói.”

Cung Mi sưu tầm

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Pechanga Resort Casino hân hạnh giới thiệu Chương Trình "Nhạc Hội Tươi Vui" tại Pechanga Summit vào ngày Thứ Bảy 20 Tháng Bảy lúc 8 PM. Danh ca Lâm Tử Tường sẽ làm quý vị sống lại những kỷ niệm tươi đẹp của mình trong 40 năm qua, với những ca khúc quen thuộc nổi tiếng được nhiều người yêu mến.
Nếu ai đến định cư ở tiểu bang Oklahoma, nhất là trong giai đoạn 1975 cho đến 1990 thì dù ở những thành phố cách xa thủ phủ Oklahoma City (OKC) như Tulsa hay Lawton chắc hẳn đều nghe đến cái tên “Thầy San”.
WESTMINSTER (PTH/VB) -- Chương-trình Mạn-đàm Văn-chương chủ đề "Truyện Thạch Sanh Lý Thông: Một Cách Nhìn Khác" đã được tổ chức sôi nổi tại trụ sở Viện Việt-Học vào Chủ-nhật, ngày 26 tháng Năm, 2019.
Viện Việt-Học kính giới thiệu đến các quí-vị chương-trình Mạn-đàm Văn-chương, về đề tài: "TRUYỆN THẠCH SANH LÝ THÔNG: MỘT CÁCH NHÌN KHÁC" Diễn-giả: GS Nguyễn Văn Sâm Với sự góp mặt của: Nhà văn Phan Tấn Hải – GS Trần Văn Chi – GS Nguyễn Trung Quân - Lời ngỏ: Soeur Trần Nữ
khoảng 30 tác phẩm -- Fourth Element Gallery. 210 N. Broadway, Santa Ana CA 92701 Khai mạc triển lãm: Thứ Bảy ngày 4 tháng Năm, 2019. Từ 7giờ chiều -10 giờ tối.
Người đàn ông tuổi đã 83 mà vẫn còn nét thư sinh, tóc vẫn nhiều tiêu hơn muối, có giọng nói dịu ngọt như thủ thỉ, thầm thì cho riêng người yêu trên đài phát thanh ngày xưa, ra tận cửa đón tôi.
Pechanga Resort Casino hân hạnh kính mời quý vị đến tham dự chương trình văn nghệ chủ đề Nhạc Trẻ US Tour vào ngày thứ Bảy 9 tháng Ba, 2019 tới đây qua hai xuất trình diễn lúc 3 giờ trưa và 7 giờ chiều tại sân khấu Pechanga Theater.
Ăn Tết Âm Lịch năm nay, Pechanga Resort Casino kính mời quý vị đến vui chơi, nghỉ lại, và đánh thắng trong nguyên cả Tháng 2.
Trong không khí tưng bừng năm mới của sân khấu Pechanga Resort & Casino, Paris By Night hân hạnh kính mời quý vị đến tham dự hai buổi Nhạc Hội chủ đề Xuân Họp Mặt sẽ được tổ chức vào lúc 2:30 và 7:30 chiều ngày Thứ Bảy 26 tháng Giêng 2019 tới đây. Xuân một lần nữa lại chuẩn bị trở về với sức sống mới sau giấc đông miên của thiên nhiên. Hẳn ai cũng cảm thấy đâu đó trong mình một niềm vui gây phấn khởi trong năm mới.
ông Hùng Tâm đã gởi tôi một đoạn video clip truớc và trong lúc khai mạc buổi ra mắt "Tuyển Tập Thơ Tình Việt Nam Và Thế Giới Chọn Lọc". Không có hình bóng và lễ chào lá cờ đỏ sao vàng. Độc giả sẽ thấy được hình ảnh của ông Khai Trí trong buổi lễ.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.